السيد محمود الهاشمي الشاهرودي

724

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)

قيد « ادلّهء تفصيلى » علم مقلد به فتاواى مرجع تقليدش را خارج مىكند ؛ زيرا علم مقلّد ، فقه اصطلاحى نيست . بنابر اين ، علم فقه به علمى كه از روى اجتهاد باشد ، اختصاص دارد ؛ چنان كه بر فقيه عنوان مجتهد اطلاق مىشود 4 ( - - ) اجتهاد ) . موضوع علم فقه : موضوع علم فقه ، فعل مكلف ؛ اعم از انجام و ترك و آنچه در ارتباط غير مستقيم با آن است ، مىباشد . 5 جايگاه علم فقه در ميان علوم : پس از شناخت خداوند و رهبران الهى ( پيامبران و جانشينان ايشان ) ، برترين علم ، علم فقه است ؛ زيرا سامان دهندهء امور مربوط به معاش و معاد انسان است و در پرتو آن كمال نوع بشرى و شناخت تمامى اوامر و نواهى الهى كه سبب نجات ابدى است ، حاصل مىشود . 6 ويژگيهاى فقه شيعه : مذهب فقهى شيعه كه بر گرفته از اهل بيت عليهم السّلام است از ويژگيها و شاخصه‌هايى برخوردار است كه مهم‌ترين آنها عبارت‌اند از : 1 . تكيه بر بيان شرعى كه در كتاب و سنّت به عنوان دو منبع اساسى براى استخراج احكام شرعى در هر موضوع و رخدادى تجلى يافته است . اين دو مصدر و منبع غنى پاسخ دهنده و بر طرف كنندهء همهء خواسته‌ها و نيازهاى فقهى انسان در انواع و اشكال مختلف حيات او است . 2 . سنّت زمانى حجّت است كه از معصوم ؛ يعنى وجود مبارك پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله و ائمّه عليهم السّلام صادر شده باشد . 3 . سنّت بايد با قطع و يقين و يا حجّت معتبر شرعى - كه حجّيت آن با قطع و يقين ثابت شده باشد - همچون خبر دادن فرد ثقه و مورد اطمينان ، اثبات شود ( - - ) سنّت ) . 4 . سخن صحابه به صرف صحابى بودن حجّت شرعى نيست ، مگر آنكه ثقه بوده و از معصوم عليه السّلام نقل كرده باشد . 5 . قرآن كريم ، نخستين مصدر تشريع احكام الهى است و ظهوراتش حجّت مىباشد ؛ ليكن استناد به ظهورات قرآن جز با كامل كردن بحث و تحقيق در دو مرحله ممكن نيست . نخست ،